Czy wiesz, że masz ogromny wpływ na to jak się starzejesz i jak starzeje się twoja skóra?
Około 70% przedwczesnego starzenia skóry wywołują czynniki zewnętrze, na który mamy wpływ!
Promieniowanie UV
Wróg #1 twojej skóry to promieniowanie UV ( UVA i UVB), które przyspieszają procesy starzenia skóry, ma to nawet swoją nazwę – fotostarzenie. Fotostarzenia działa na poziomie komórkowym, czyli uszkodzenia są na poziomie procesów zachodzących w komórkach skóry, poprzez kilka mechanizmów:
1.Stres oksydacyjny i uszkodzenia DNA – promieniowanie UV indukuje produkcję reaktywnych form tlenu (ROS), które prowadzą do uszkodzenia DNA mitochondrialnego i jądrowego, aktywując proces apoptozy komórkowej, czyli zniszczenia komórek. Wolne rodniki powodują także uszkodzenie białek macierzy pozakomórkowej, w tym kolagenu i elastyny.
2. Promieniowanie UV powoduje złożone procesy aktywacji metaloproteinaz macierzy (MMPs), które degradują włókna kolagenowe i elastynowe, prowadząc do utraty jędrności i elastyczności skóry.
3. Zmniejszenie naturalnej syntezy kolagenu – obniża aktywność komórek, które produkują kolagen – fibroblastów oraz obniża poziom czynnika wzrostu TGF-β który jest kluczowy w syntezie nowego kolagenu typu I.
Jak poznać efekty fotostarzenia na skórze? Efekt kliniczny, jakim objawia się fotostarzenie to pogrubienie warstwy rogowej, utratą elastyczności skóry, głębokimi zmarszczkami i przebarwieniami
Dieta a proces starzenia
Teraz pora przyjrzeć się temu co jesz, bo dietę widać na skórze, naprawdę. Wróg numer #2 to dieta bogata w cukier , czyli cukry proste.
Przy nadmiarze cukrów prostych w diecie powstają wolne rodniki, które uruchamiają niebezpieczną reakcję łańcuchową i powodują ogrome zniszczenia na poziomie komórkowym.
Wolne rodniki są bardzo niebezpieczne, bo niszczą wszystko, z czym się zetkną. Przecinają łańcuch kodu genetycznego DNA, co prowadzi do mutacji, niszczą . Nazywa się to stresem oksydacyjnym
Ale to nie wszystko! Cukry proste wywołują też drugi proces, który nazywa się glikacją białek. Cukry reagują z białkami skóry niszcząc kolagen i elastynę . Efektem jest sztywnienie i fragmentację włókien kolagenowych, obniżenie sprężystości skóry oraz powstawania głębokich zmarszczek
Połączenie stresu oksydacyjnego i nadmiaru wolnych rodników oraz glikacji prowadzi do stanu zapalnego w organizmie, szybszego starzenia się oraz wielu chorób.
Dobra wiadomość jest taka, że ograniczając cukry proste w diecie możesz zmniejszyć poziom stanu zapalnego, glikacji i stresu oksydacyjnego. Co przełoży się na spowolnienie procesów starzenia, zdrowszą skórę i lepsze samopoczucie!
Stres nas postarza
Trzeci czynnik to stres – to również czynnik, który nie jest bez znaczenia w procesach przyspieszonego starzenia. Przewlekły stres przyspiesza starzenie się skóry poprzez mechanizmy zarówno hormonalne jak i oksydacyjne. Podczas długotrwałego stresu utrzymuje się wysoki poziom kortyzolu, który jest hormonem. Kortyzol hamuje proliferację fibroblastów i syntezę kolagenu . Powoduje odwodnienie skóry poprzez zmniejszenie produkcji ceramidów w warstwie rogowej . Stres zwiększa produkcję wolnych rodników, które wywołują znany już nam stres oksydacyjny, a on nasila stan zapalny, co prowadzi do uszkodzeń DNA i przyspieszonej apoptozy komórek skóry.
Efekt długotrwałego działania stresu? Ziemista cera, pogłębienie zmarszczek, zwiększona podatność na podrażnienia skóry, przesuszenie skóry – zaburzenia bariery hydrolipidowej. Nadmiar kortyzolu pływa też na procesy regeneracyjne skóry i spowalnia je.
Palenie papierosów
Czynnik #4 to palenie papierosów . Palenie papierosów to jeden z najsilniejszych czynników przyspieszających starzenie skóry. Nikotyna hamuje aktywność fibroblastów i zmniejsza ekspresję czynników wzrostu, co prowadzi do redukcji syntezy kolagenu typu I i III.
Dym tytoniowy zawiera ponad 4000 toksyn, w tym wolne rodniki, które uszkadzają DNA komórek skóry . Tlenek węgla z papierosów wiąże się z hemoglobiną, powodując niedotlenienie skóry i zaburzenia mikrokrążenia. To dlatego skóra palacza jest matowa, ziemista, widoczne są przedwczesne zmarszczki i wiotkość skóry.
Podsumowanie
Przedwczesne starzenie skóry jest wynikiem działania wielu czynników związanych ze stylem życia, które indukują stres oksydacyjny, glikację białek oraz degradację kolagenu i elastyny. Jak widzisz – wiele tych czynników przedwczesnego starzenia skóry oraz całego organizmu możesz kontrolować i zachować młodą skórę i dobre samopoczucie na dłużej!
Bibliografia:
1. Fisher, G. J., et al. (2002). “Mechanisms of Photoaging and Chronological Skin Aging.” Archives of Dermatology.
2. Morita, A. (2007). “Tobacco Smoke Causes Premature Skin Aging.” Journal of Dermatological Science
3. Pageon, H. (2010). “Glycation and Skin Aging.” Dermato-Endocrinology
